Yeni Azərbaycan Partiyasının 2 oktyabr 2026-cı ildə Bakıda Heydər Əliyev Mərkəzində keçirilən VIII qurultayı Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün və suverenliyinin tam bərpasından sonrakı yeni mərhələdə keçirilən ilk YAP qurultayı kimi xüsusi önəm daşıyır. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Yeni Azərbaycan Partiyasının Sədri İlham Əliyev tədbirdə geniş nitq söyləmişdir. İlham Əliyevin çıxışını yalnız partiya qurultayında səsləndirilmiş siyasi nitq kimi deyil, həm də Azərbaycanın qarşıdakı inkişaf mərhələsinin prioritetlərini ifadə edən konseptual sənəd kimi qiymətləndirmək mümkündür. Çıxışda tarixi-siyasi irs, əldə edilmiş nəticələr və gələcək strateji məqsədlər vahid məntiqi çərçivədə təqdim edilir. Ölkə Prezidentinin qurultaydakı çıxışı respublikamızın müasir ictimai-siyasi inkişafının əsas istiqamətlərinin və qarşıda duran vəzifələrin müəyyənləşdirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edi

Prezident öz çıxışında qurultayın keçirilməsinin Azərbaycan üçün nə qədər önəmli bir dövrə təsadüf etdiyini də xüsusilə vurğuladı: “Bizim qurultayımız yeni ictimai-siyasi və geosiyasi vəziyyətdə keçirilir. İlk dəfədir ki, qurultayımız Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü və suverenliyini tam bərpa edəndən sonra keçirilir. VII qurultayımız da o vaxt üçün yeni mühitdə keçirilmişdir. Çünki o şanlı Zəfərimizdən cəmi bir neçə ay keçmişdi və bütün dünya bizim Zəfərimizdən danışırdı”.

Çıxışın əsas istiqamətlərindən birini dövlətçilik və siyasi varislik konsepsiyaları kontekstində Azərbaycan dövlətçiliyinin inkişafında Yeni Azərbaycan Partiyasının rolunun elmi-nəzəri baxımdan qiymətləndirilməsi təşkil edir. İlham Əliyev YAP-ın 1992-ci ildə təsis edilməsini Azərbaycanın sonrakı siyasi inkişafının başlanğıc mərhələsi ilə əlaqələndirir və Heydər Əliyevin siyasi irsini müasir dövlət siyasətinin əsas dayaqlarından biri kimi təqdim edir. Nitqdə müstəqillik, dövlətçilik və güclü hərbi potensial uzunmüddətli siyasi kursun əsas elementləri kimi xarakterizə olunur. Burada diqqətçəkən məqam siyasi varislik ideyasının dövlət inkişafının davamlılığı ilə əlaqələndirilməsidir. Çıxışda əvvəlki dövrdə formalaşdırılmış siyasi və iqtisadi strategiyanın dəyişən şəraitdə yeni taktiki və strateji məqsədlərlə tamamlandığı vurğulanır. Beləliklə də, dövlət siyasətində davamlılıq və yeni reallıqlara adaptasiya bir-birini tamamlayan amillər kimi təqdim olunur: “Bizim qətiyyətimiz, dönməz fəaliyyətimiz, siyasi addımlarımız və ən əsası Azərbaycan xalqının vahid mövqedə olması bütün bu bəd niyyətləri alt-üst etmişdir”.

VIII Qurultayın mühüm xüsusiyyətlərindən biri onun Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün və suverenliyinin tam bərpasından sonra keçirilən ilk qurultay olmasıdır. Prezidentin çıxışında 2020-ci il Vətən müharibəsi və 2023-cü ilin sentyabrında baş verən hadisələr Azərbaycanın müasir siyasi tarixində mühüm dönüş nöqtələri kimi qiymətləndirilmiş, bu proseslərin ölkənin ərazi bütövlüyünün və suverenliyinin təmin olunmasında həlledici rol oynadığı vurğulanmışdır. Xüsusilə 8 noyabr və 20 sentyabr tarixlərinin Azərbaycan dövlətçiliyinin müasir inkişafında xüsusi siyasi və tarixi əhəmiyyət daşıdığı qeyd edilmişdir. Sözügedən tarixlər yalnız hərbi-siyasi nailiyyətlərin simvolu kimi deyil, həm də Azərbaycanın yeni siyasi mərhələyə keçidini şərtləndirən mühüm hadisələr kimi xarakterizə olunur. Bu baxımdan, ərazi bütövlüyünün və suverenliyin tam təmin edilməsi dövlətin siyasi prioritetlərinin yenidən müəyyənləşdirilməsi, milli inkişaf strategiyasının yeni reallıqlara uyğunlaşdırılması və ölkənin daxili və xarici siyasətində yeni mərhələnin formalaşması üçün mühüm əsas yaratmışdır.

İdeoloji təhlükəsizlik və təhsil amili də çıxışın aktual istiqamətlərindən biri kimi özünü göstərir. İlham Əliyev müasir informasiya, internet, kiberməkan və süni intellekt mühitində ideoloji risklərin dövlət sərhədləri ilə məhdudlaşmadığını qeyd edir. Bu baxımdan ideoloji təhlükəsizliyin təmin edilməsində təhsil və vətənpərvərlik mühüm vasitələr kimi göstərilir: “Əminəm ki, biz hamımız, hər bir vətənpərvər azərbaycanlı, Azərbaycan vətəndaşı öz dövləti ilə fəxr edir. İdeoloji təhlükəsizlik də fiziki təhlükəsizlik kimi önəmlidir. Çünki ideoloji təxribat ölkənin içinə istiqamətləndirilir... Dövlət sərhədlərimizin mühafizəsinə, qorunmasına müasir texnologiyalardan istifadə etməklə nail olmuşuq. Amma ideoloji risklər sərhəd tanımır, xüsusilə indiki dünyada, internet dünyasında, kiberhücumlar dünyasında, süni intellekt dünyasında. Ona görə biz özümüzü ideoloji təxribatlardan qorumalıyıq. Necə? İlk növbədə, əlbəttə ki, təhsil. Xalqımız nə qədər təhsilli, bilikli, savadlı olarsa, o qədər də bax, bu yalanlara, bu şayiələrə, zəhərlə dolu olan bu ideoloji təxribatlara uymayacaq”.

 Ənənəvi təhlükəsizlik konsepsiyası hərbi və fiziki təhlükələri əsas götürdüyü halda, müasir şəraitdə informasiya təhlükəsizliyi, rəqəmsal mühit və cəmiyyətin informasiya savadlılığı da mühüm amillərə çevrilir. Çıxışda təhsilli və məlumatlı cəmiyyətin dezinformasiya və manipulyativ təsirlərə qarşı daha dayanıqlı olması fikri irəli sürülür.

 Çıxışın digər mühüm istiqaməti Azərbaycanın regional nəqliyyat və logistika imkanlarının genişləndirilməsidir. İlham Əliyev Orta Dəhliz və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin inkişaf etdirilməsini Azərbaycanın tranzit potensialının artırılması baxımından mühüm hesab edir: “... sadəcə olaraq deyə bilərəm ki, bu il Azərbaycan ərazisindən keçən gözlənilən tranzit yüklərin həcmi 16 milyon tona çatacaq. Yəni bu, böyük bir artımdır. Vaxtilə biz 3-4 milyon tonu arzulayırdıq. İnfrastruktur yaratdıq, təmaslar qurduq, o cümlədən lazımi inzibati tədbirləri gördük və bu dəhlizləri - Orta Dəhlizi və Şimal-Cənub Dəhlizini çox cəlbedici etdik. Ancaq biz yarı yoldayıq. Mən qarşıya hədəf qoymuşam ki, Azərbaycan ərazisindən keçən tranzit yüklər orta müddətdə 30 milyon tona çatacaq”. Burada nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafı həm iqtisadi gəlirlərin, həm də ölkənin regional əlaqələr sistemində rolunun artmasına xidmət edən istiqamət kimi təqdim olunur.

Təhlükəsizliyin və sabitliyin qorunması bu gün Azərbaycan dövlətinin qarşısında duran əsas prioritetlərdən biridir. Ölkəmizdə mövcud olan əmin-amanlıq və sabitlik təsadüfi deyil, məqsədyönlü siyasətin və görülən ardıcıl tədbirlərin nəticəsidir. Bu reallığı nəzərə alaraq, təhlükəsizlik məsələsinə yalnız mövcud vəziyyətin qorunması kimi deyil, həm də gələcək risklərin qabaqcadan müəyyənləşdirilməsi və qarşısının alınması kontekstində yanaşmaq vacibdir: “Bu gün Azərbaycan xalqı təhlükəsizlik, əmin-amanlıq şəraitində yaşayır. Bu, indiki dünyada böyük sərvət sayıla bilər. Çünki bu gün dünya xəritəsinə baxsaq görərik ki, Azərbaycan xalqı qədər sabitlik, əmin-amanlıq, sülh şəraitində yaşayan çox az xalqlar və ölkələr var. Bu, bizim reallıqlarımızdır. Ona görə təhlükəsizlik tədbirləri daim gündəlikdə olmalıdır. Ölkə daxilində hər hansı risklər mövcud deyil - nə fiziki risklər, nə ideoloji risklər, nə hansısa başqa. Bütün risklər hüdudlarımızın kənarında formalaşır”.

İlham Əliyevin Yeni Azərbaycan Partiyasının VIII Qurultayındakı çıxışı Azərbaycanın yeni siyasi və geosiyasi şəraitdə qarşısında duran prioritetləri kompleks şəkildə əks etdirir. Çıxışın məzmununda üç əsas xətt xüsusilə seçilir: dövlətçilik və siyasi kursun davamlılığı, ərazi bütövlüyü və suverenlikdən sonrakı inkişaf mərhələsi, eləcə də yeni iqtisadi və geosiyasi imkanlardan istifadə.

Nitqdə Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun bərpası, “Böyük Qayıdış”, ideoloji təhlükəsizlik, təhsil və vətənpərvərlik, nəqliyyat dəhlizləri və fəal xarici siyasət qarşıdakı dövrün əsas istiqamətləri kimi təqdim edilir. Prezident İlham Əliyevin bu çıxışı bütövlükdə Azərbaycanın postmünaqişə mərhələsində dövlət siyasətinin prioritetlərinin sistemləşdirilməsi baxımından əhəmiyyətli siyasi mənbə kimi qiymətləndirilə bilər.

Azərbaycanın güclü və müstəqil dövlət kimi inkişafı, əldə etdiyi uğurlar və beynəlxalq aləmdə qazandığı nüfuz hər birimizin qürur mənbəyidir. Bu qürur bizi doğma Vətənimizin gələcəyi naminə daha məsuliyyətli olmağa, dövlətimizin inkişafına öz töhfəmizi verməyə və milli dəyərlərimizi daim qorumağa sövq edir. Azərbaycanın uğurlu gələcəyi isə bizim həmrəyliyimizdən, vətənə sevgimizdən və dövlətçiliyimizə sadiqliyimizdən asılıdır. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Yeni Azərbaycan Partiyasının sədri cənab İlham Əliyevin də dediyi kimi, biz də əminik ki, hamımız, hər bir vətənpərvər azərbaycanlı, Azərbaycan vətəndaşı öz dövləti ilə fəxr edir.

   Azərbaycan Texnologiya Universitetinin

   Humanitar elmlər və multikulturalizm kafedrasının

  baş müəllimi Zəminə Rəsul qızı Novruzova

Azərbaycan Texnologiya Universitetində (ATU) Dayanıqlı İnkişaf Məqsədləri (SDG) çərçivəsində görüləcək işlərə həsr olunan iclas keçirilib.

ATU rektoru Yaşar Ömərovun iştirakı ilə keçirilən iclasda universitetdə yaşıl enerjinin inkişafı, ekoloji dayanıqlığın artırılması və bu istiqamətdə həyata keçiriləcək tədbirlər planı müzakirə olunub.

Strateji inkişaf və rəqəmsallaşma məsələləri üzrə müşavir Toğrul Sadıqov qarşıda duran işlər və tədbirlər planının əsas istiqamətləri barədə məlumat verib.

İclasda yaşıl enerji mənbələrindən istifadənin genişləndirilməsi, ekoloji dayanıqlığın gücləndirilməsi, resurslardan səmərəli istifadə və bu istiqamətdə universitetdə həyata keçirilən və planlaşdırılan layihələrin SDG tələblərinə uyğun şəkildə sistemləşdirilməsi məsələləri nəzərdən keçirilib.

Rektor Yaşar Ömərov müəyyənləşdirilən istiqamətlər üzrə işlərin əlaqələndirilmiş şəkildə aparılması, tədbirlər planının icrası və qarşıya qoyulan hədəflərin reallaşdırılması ilə bağlı tapşırıqlar verib.

Azərbaycan Texnologiya Universitetində (ATU) tələbələrin bərpa olunan enerji texnologiyalarını praktik şəkildə öyrənməsi üçün yeni tədris imkanları yaradılıb. Bu məqsədlə III tədris korpusunun yaxınlığında günəş panelləri, eləcə də şaquli və üfüqi oxlu külək turbinləri quraşdırılıb. Qurğular tələbələr üçün açıq havada fəaliyyət göstərən praktik laboratoriya funksiyası daşıyır.

Layihə xüsusilə ekologiya, ekologiya mühəndisliyi, eləcə də elektrik və elektronika mühəndisliyi ixtisaslarında təhsil alan tələbələrin dərslərdə qazandıqları nəzəri bilikləri real avadanlıqlar üzərində tətbiq etməsinə, praktiki vərdiş və bacarıqlarını genişləndirməsinə imkan verir. Tələbələr burada günəş və külək enerjisinin elektrik enerjisinə çevrilməsini, sistemlərin iş prinsipini və enerji istehsalının müxtəlif mərhələlərini birbaşa qurğular üzərində müşahidə edə biləcəklər.

Günəş enerjisi sistemi hər birinin gücü təxminən 580 vatt olan panellərdən təşkil olunub. Panellərin ümumi quraşdırılmış gücü 1,6–2,2 kVt-dir. İstehsal olunan enerjidən akkumulyatorların doldurulması və invertor vasitəsilə 220 voltluq elektrik təminatı üçün istifadə olunması nəzərdə tutulur.

Külək enerjisi üzrə praktiki məşğələlər üçün isə iki müxtəlif tipli generator – şaquli və üfüqi oxlu turbin quraşdırılıb. Üfüqi oxlu turbin üç pərli konstruksiyaya malikdir, 3 fazalı dəyişən cərəyan istehsal edir və təxminən 600 vatt gücündədir. Şaquli külək turbini isə 800 vatt  gücündədir. Qurğudan akkumulyatorların doldurulması, işıqlandırma və günəş-külək hibrid enerji həllərində istifadə oluna bilər.

Qurğular tələbələrə bərpa olunan enerji sistemlərinin iş prinsipini real avadanlıqlar üzərində öyrənmək, nəzəri biliklərini praktikada sınamaq və praktiki bacarıqlarını inkişaf etdirmək imkanı verəcək.

Qeyd edək ki, ATU-da bərpa olunan enerji mənbələrindən istifadənin genişləndirilməsi istiqamətində ilk addımlardan biri daha əvvəl inzibati binalardan birinin üzərində 76 günəş panelindən ibarət, ümumi gücü 30,4 kVt olan sistemin quraşdırılması ilə atılıb. Yeni layihə isə bərpa olunan enerji mənbələrinin tədrisdə praktiki tətbiqinə imkan yaradır.

Azərbaycan Texnologiya Universitetində (ATU) Gəncə Regional Qadın Mərkəzi İctimai Birliyinin “Gəncədə su israfı əleyhinə maarifləndirmə” layihəsi çərçivəsində tələbə və professor-müəllim heyətinin iştirakı ilə görüş keçirilib. Görüşün əsas məqsədi Gəncə şəhərində su ehtiyatlarından səmərəli istifadənin təşviqi, su israfının azaldılması və ekoloji məsuliyyətli davranışların formalaşdırılmasıdır.

Tədbirdə iqlim dəyişikliyinin təsirləri fonunda dünyada, o cümlədən Azərbaycanda və Gəncə mühitində şirin su ehtiyatlarının azalması və bunun yaratdığı risklər müzakirə olunub. Su resurslarının qorunması və idarə edilməsində maarifləndirmənin, xüsusilə gənclərin prosesə cəlb olunmasının əhəmiyyəti vurğulanıb.

Görüş zamanı su ehtiyatlarının səmərəli idarə edilməsi, ekoloji problemlərin qarşısının alınması və bu istiqamətdə gənclərin roluna dair fikir mübadiləsi aparılıb. Tələbələri maraqlandıran suallar cavablandırılıb.

Azərbaycanın müasir tarixində elə hadisələr var ki, onların əhəmiyyəti yalnız baş verdiyi dövrlə məhdudlaşmır, sonrakı onilliklərin siyasi, iqtisadi və ictimai inkişafına da ciddi təsir göstərir. 1993-cü il oktyabrın 3-də Heydər Əliyevin Azərbaycan Respublikasının Prezidenti seçilməsi də məhz belə tarixi hadisələrdən biridir. Bu tarix müstəqilliyinin ilk illərini yaşayan Azərbaycanın mürəkkəb siyasi şəraitdən çıxaraq dövlət quruculuğunun yeni mərhələsinə qədəm qoyması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

1991-ci ildə dövlət müstəqilliyini bərpa edən Azərbaycan qarşısında çoxsaylı və mürəkkəb vəzifələr dayanırdı. Yeni dövlət institutlarının formalaşdırılması, milli təhlükəsizliyin təmin edilməsi, iqtisadi sistemin qurulması, beynəlxalq münasibətlər sistemində Azərbaycanın layiqli yerinin müəyyənləşdirilməsi və ən başlıcası, ölkənin ərazi bütövlüyünün qorunması müstəqilliyin ilk illərində qarşıda duran əsas məsələlər idi. Lakin bu proseslər daxili siyasi qarşıdurmaların, iqtisadi böhranın və Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin ağır nəticələrinin fonunda gedirdi. 1993-cü ilin əvvəllərindən ölkədə siyasi və sosial-iqtisadi böhran daha da dərinləşmişdi. Hakimiyyət strukturları daxilində ziddiyyətlər, silahlı qarşıdurmalar və idarəetmədə yaranmış problemlər dövlətçiliyin özünün gələcəyi ilə bağlı ciddi narahatlıqlar doğururdu. Azərbaycan Prezidentinin rəsmi tarix səhifəsində də həmin dövr ölkənin daxili siyasi mübarizə, iqtisadi tənəzzül və Ermənistanın hərbi təzyiqi ilə üzləşdiyi mürəkkəb mərhələ kimi xarakterizə olunur. Belə bir şəraitdə Ulu Öndər Heydər Əliyevin siyasi hakimiyyətə qayıdışı Azərbaycanın ictimai-siyasi həyatında mühüm hadisəyə çevrildi. Uzun illər dövlət idarəçiliyində çalışmış, yüksək siyasi və idarəçilik təcrübəsinə malik olan Heydər Əliyev 1990-cı ildə Azərbaycana qayıtdıqdan sonra Naxçıvanın siyasi həyatında mühüm rol oynamağa başlamışdı. 1991–1993-cü illərdə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin sədri və Azərbaycan Respublikası Ali Soveti sədrinin müavini kimi fəaliyyət göstərmişdi. 1992-ci ildə isə Yeni Azərbaycan Partiyasının sədri seçilmişdi.

1993-cü ilin may-iyun aylarında ölkədə siyasi böhranın kəskinləşməsi Heydər Əliyevin Bakıya gəlməsi ilə nəticələndi. İyunun 15-də o, Azərbaycan Ali Sovetinin sədri seçildi, iyunun 24-dən isə prezident səlahiyyətlərini həyata keçirməyə başladı. Bu proses sonrakı mərhələdə onun ölkənin ali siyasi rəhbərliyinə gəlməsinə şərait yaratdı.

3 oktyabr 1993-cü il – xalqın seçimi: 1993-cü il oktyabrın 3-də Azərbaycan Respublikasında prezident seçkiləri keçirildi. Prezident seçkiləri müstəqil Azərbaycanın dövlətçilik tarixində mühüm siyasi hadisə idi. Prezident seçkilərinin nəticələrinə əsasən Heydər Əliyev Azərbaycan Respublikasının Prezidenti seçildi. Bu hadisə, həmin dövrə qədər Azərbaycanda keçirilmiş seçkilər sırasında öz demoklratikliyi ilə   ümumxalq səsverməsinin təntənəsi kimi tarixə düşdü.

Bu seçkinin tarixi əhəmiyyətini qiymətləndirərkən 1993-cü ilin Azərbaycanı ilə sonrakı dövr Azərbaycanı arasında mövcud fərqləri nəzərə almaq vacibdir. 1993-cü ildə əsas məsələlərdən biri dövlət hakimiyyətinin möhkəmləndirilməsi və ölkədə siyasi sabitliyin təmin edilməsi idi. Dövlət institutlarının normal fəaliyyət göstərməsi, qanunun aliliyinin möhkəmləndirilməsi, təhlükəsizliyin və ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi, iqtisadiyyatın bərpası, demokratik inkişaf, beynəlxalq əlaqələrin qurulması və idarəetmə mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi də qarşıda duran ən vacib  vəzifələr sırasında idi.

Dövlətçilik ənənələrinin möhkəmləndirilməsi: Müstəqilliyin ilk illərində Azərbaycanın qarşısında duran ən mühüm məsələlərdən biri dövlətçilik ənənələrinin yeni şəraitdə formalaşdırılması idi. Sovet İttifaqının dağılmasından sonra müstəqillik əldə edən Azərbaycan yeni siyasi və hüquqi reallıqlarla üz-üzə qalmışdı. Dövlət idarəçiliyinin bütün sahələrində yeni yanaşmaların tətbiqi tələb olunurdu. Heydər Əliyevin siyasi fəaliyyətində dövlətçilik anlayışı xüsusi yer tuturdu. Onun yanaşmasında dövlətin güclü olması yalnız siyasi hakimiyyətin möhkəmliyi ilə deyil, həm də iqtisadi potensial, milli təhlükəsizlik, hüquqi institutlar və beynəlxalq münasibətlər sistemində ölkənin mövqeyi ilə əlaqələndirilirdi. Bu baxımdan 1993-cü ildən sonrakı dövrdə dövlət institutlarının möhkəmləndirilməsi istiqamətində həyata keçirilən tədbirlər Azərbaycanın müstəqil dövlət kimi inkişafında mühüm mərhələ təşkil etdi. Dövlət idarəçiliyinin mərkəzləşdirilməsi, siyasi sabitliyin təmin edilməsi və iqtisadi islahatların həyata keçirilməsi sonrakı inkişaf üçün əsas yaratdı.

Heydər Əliyevin prezidentliyi dövründə Azərbaycan xarici siyasət sahəsində də daha sistemli fəaliyyət göstərməyə başladı. Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsi ilə bağlı Azərbaycanın mövqeyinin beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılması, ölkənin beynəlxalq təşkilatlarla münasibətlərinin inkişaf etdirilməsi və xarici dövlətlərlə diplomatik əlaqələrin genişləndirilməsi xarici siyasətin mühüm istiqamətlərindən idi. Bu istiqamətdə atılan addımlar xüsusilə Qarabağ məsələsi baxımından əhəmiyyətli idi. Azərbaycan beynəlxalq hüququn prinsiplərinə əsaslanan mövqeyini dünya ictimaiyyətinə çatdırmağa, ölkənin ərazi bütövlüyünün və suverenliyinin müdafiəsini beynəlxalq gündəmdə saxlamağa çalışırdı.

İqtisadi inkişaf və yeni mərhələnin başlanması: 1993-cü ildə Azərbaycanın qarşısında dayanan problemlər yalnız siyasi və hərbi xarakter daşımırdı. İqtisadiyyat ciddi böhran yaşayır, istehsal aşağı düşür, maliyyə və sosial sistemlərdə problemlər mövcud idi. Bu vəziyyətdə iqtisadi sabitliyin təmin edilməsi dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindən birinə çevrildi.

1990-cı illərin ikinci yarısında Azərbaycanın xarici iqtisadi əlaqələrinin genişləndirilməsi, xarici investisiyaların cəlb olunması və neft strategiyasının formalaşdırılması ölkənin iqtisadi inkişafında mühüm rol oynadı. 1993–1998-ci illər ərzində iqtisadi islahatların, bazar iqtisadiyyatına keçidin, özəlləşdirmə və aqrar islahatların, eləcə də Azərbaycanın dünya iqtisadiyyatına inteqrasiyasının prioritet istiqamət kimi müəyyənləşdirilməsi iqtisadi inkişafın əsasını qoydu. Bu proseslərin mühüm nəticələrindən biri də Azərbaycanın enerji resurslarından uzunmüddətli iqtisadi və siyasi inkişaf üçün istifadə etməyə başlaması oldu. Azərbaycanın enerji siyasətinin formalaşması ölkənin beynəlxalq iqtisadi münasibətlərinin genişlənməsinə və xarici tərəfdaşlarla əlaqələrinin güclənməsinə imkan yaratdı. Beləliklə, 1993-cü il yalnız siyasi hakimiyyət dəyişikliyi ilə xarakterizə olunan tarix deyil, həm də Azərbaycanın gələcək iqtisadi inkişaf modelinin formalaşmağa başladığı mərhələnin başlanğıcı kimi qiymətləndirilə bilər.

Xarici siyasət və beynəlxalq mövqelərin möhkəmləndirilməsi: Müstəqil Azərbaycanın qarşısında duran digər mühüm məsələ beynəlxalq aləmdə öz mövqeyini möhkəmləndirmək idi. Yeni müstəqil dövlət üçün diplomatik əlaqələrin qurulması, beynəlxalq təşkilatlarda fəal iştirak və ölkənin milli maraqlarının müdafiəsi böyük əhəmiyyət daşıyırdı. Heydər Əliyevin prezidentliyi dövründə Azərbaycan beynəlxalq əlaqələrini genişləndirdi. Ölkənin müxtəlif dövlətlərlə siyasi və iqtisadi münasibətləri inkişaf etdirildi, beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlıq yüksək səviyyəyə qaldırıldı. Xüsusilə Azərbaycan üçün strateji əhəmiyyət daşıyan enerji və nəqliyyat layihələri ölkənin regional və beynəlxalq əhəmiyyətini artıran amillərdən birinə çevrildi. Bununla yanaşı, xarici siyasətdə əsas istiqamətlərdən biri Qarabağ münaqişəsinin həlli və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası məsələsinin beynəlxalq gündəmdə saxlanılması idi. Bu baxımdan 1993-cü ildən sonrakı dövr Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində daha fəal aktor kimi formalaşdığı mərhələlərdən biri oldu.

Nəticə etibarı ilə demək olar ki,3 oktyabr 1993-cü il Azərbaycanın müasir dövlətçilik tarixində mühüm siyasi hadisədir. Həmin gün Heydər Əliyevin Azərbaycan Respublikasının Prezidenti seçilməsi ölkənin müstəqilliyinin ilk illərində yaşadığı ağır siyasi və iqtisadi böhranın fonunda baş verdi. Heydər Əliyevin prezidentliyi dövründə dövlət quruculuğunun möhkəmləndirilməsi, siyasi sabitliyin təmin olunması, iqtisadi islahatların həyata keçirilməsi, Azərbaycanın beynəlxalq əlaqələrinin genişləndirilməsi və Qarabağ məsələsinin beynəlxalq müstəvidə gündəmdə saxlanılması dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərini təşkil etdi. Ümumiyyətlə, Azərbaycanın 1993-cü ildən sonrakı tarixini müstəqil dövlət quruculuğu, fundamental islahatlar və surətli inkişaf dövrü kimi təqdim etsək tarixə düzgün qiymət vermis olarıq.

3 oktyabrın tarixi əhəmiyyəti həm də ondan ibarətdir ki, bu tarix Azərbaycan xalqının müstəqil dövlətçilik yolunda keçdiyi mürəkkəb mərhələlərdən birini əks etdirir. Bu hadisənin öyrənilməsi müasir Azərbaycanın siyasi tarixinin, dövlətçilik ənənələrinin və müstəqillik dövründə həyata keçirilən islahatların daha dərindən dərk olunması baxımından əhəmiyyətlidir. Bu gün Azərbaycan müstəqil dövlət kimi öz inkişaf yolunu davam etdirir. 1993-cü ildə əsası qoyulan dövlətçilik strategiyasının müxtəlif istiqamətləri sonrakı illərdə də inkişaf etdirilmiş, dövlət institutlarının möhkəmləndirilməsi və milli maraqların qorunması dövlət siyasətinin mühüm istiqamətlərindən biri olaraq qalmışdır.

Müasir Azərbaycan Böyük Zəfər qazanaraq öz suverenliyini tam bərpa etmiş, iqtisadi baxımdan inkişaf etmiş, beynəlxalq aləmdə böyük nüfuz sahibinə çevrilmiş müstəqil dövlətdir. 3 oktyabr 1993-cü il isə bu tarixi prosesin başlanğıc nöqtəsidir.

Azərbaycan Texnologiya Universiteti

Social məsələlər və ictimaiyyətlə əlaqələr üzrə

prorektor  Şahmar Umud oğlu Həsənov

Azərbaycan Texnologiya Universitetində (ATU) Elmi Şuranın növbəti iclası keçirilib. Universitetin rektoru, Elmi Şuranın sədri Yaşar Ömərov gündəlikdə duran məsələləri diqqətə çatdırıb.

İclasda İnformasiya texnologiyaları və təhlükəsizliyi kafedrasının müdiri Rövşən Qasımovun hesabatı dinlənilib.

Elm və innovasiya məsələləri üzrə prorektor Sahil Həmidovun təqdimatı əsasında yeni ixtisasların açılması ilə bağlı işçi qrup tərəfindən hazırlanmış sənəd və materiallar müzakirə olunub.

Strateji inkişaf və rəqəmsallaşma məsələləri üzrə müşavir Toğrul Sadıqov Strateji İnkişaf Planının həyata keçirilməsi üzrə 2026-cı ilin Fəaliyyət Planının I yarımili üçün icrasına dair hesabatla çıxış edib.

Daha sonra Tədrisin təşkili və idarə edilməsi şöbəsinin müdiri Cəsarət Şabanov Tyutor kursunun Əsasnaməsini təsdiq olunması üçün Elmi Şura üzvlərinin müzakirəsinə təqdim edib.

İclasda gündəlikdə duran məsələlər ətrafında geniş müzakirələr aparılıb və müvafiq qərarlar qəbul edilib.